مقایسه بازدهی طلا، سکه، نقره، مس، پلاتین، دلار و بیتکوین در ۱۰ سال گذشته (۱۳۹۵ تا ۱۴۰۵)
اگر در اواخر اسفند ۱۳۹۵، ۱۰۰ میلیون تومان سرمایه داشتید، امروز (آبان ۱۴۰۵) با سکه امامی حدود ۲۴ میلیارد، با طلای ۱۸ عیار حدود ۲۲ میلیارد، با نقره حدود ۲۰ میلیارد، با مس حدود ۱۷ میلیارد، با پلاتین حدود ۱۱ میلیارد و با دلار حدود ۷ میلیارد تومان داشتید. بیتکوین با حدود ۵٬۵۳۲ برابر رشد از همه جلوتر بود، اما در همین دهه دو بار بیش از ۷۵ درصد ارزشش را از دست داد. در این مقاله بازدهی این هفت دارایی را با نمودار و جدول کنار هم میگذاریم و توضیح میدهیم چرا نتیجه این شد.
نمودار مقایسه بازدهی طلا، سکه، نقره، مس، پلاتین، دلار و بیتکوین
نمودار زیر نشان میدهد قیمت تومانی هر دارایی از اواخر اسفند ۱۳۹۵ تا ۱۳ آبان ۱۴۰۵ چند برابر شده است. ستون بیتکوین (حدود ۵٬۵۰۰ برابر) آنقدر بلند است که در مقیاس نمودار جا نمیشود و شکسته نمایش داده شده.
نکتهی اول این است که همهی این داراییها از دلار جلو زدند؛ حتی پلاتین که ضعیفترین فلز این فهرست بود حدود ۱٫۵ برابر دلار بازده داشت. نکتهی دوم فاصلهی کم سکه، طلا و نقره است: هر سه بین ۲۰۰ تا ۲۴۰ برابر شدند و رتبهی آنها بسته به روزی که مقایسه میکنید ممکن است جابهجا شود.
جدول مقایسه بازدهی ۱۰ ساله (۱۳۹۵ تا ۱۴۰۵)
در جدول زیر قیمت تقریبی هر دارایی در دو نقطهی شروع و پایان، ضریب رشد، بازده سالانهی مرکب و ارزش امروز ۱۰۰ میلیون تومان سرمایهگذاری را میبینید. بازده سالانهی مرکب یعنی اگر رشد بهطور یکنواخت در همهی سالها پخش میشد، هر سال چند درصد بود.
| دارایی | واحد | اسفند ۱۳۹۵ (تومان) | آبان ۱۴۰۵ (تومان) | رشد | بازده سالانه مرکب | ارزش امروز ۱۰۰ میلیون تومان |
|---|---|---|---|---|---|---|
| بیتکوین | هر واحد | حدود ۳٬۸۰۰٬۰۰۰ | حدود ۲۱٬۰۲۱٬۰۰۰٬۰۰۰ | ۵٬۵۳۲ برابر | ۱۴۵٪ | حدود ۵۵۳٫۲ میلیارد |
| سکه امامی | هر قطعه (بازار تهران) | حدود ۱٬۱۰۰٬۰۰۰ | حدود ۲۶۴٬۰۰۰٬۰۰۰ | ۲۴۰ برابر | ۷۷٪ | حدود ۲۴٫۰ میلیارد |
| طلای ۱۸ عیار | هر گرم (بازار تهران) | حدود ۱۱۳٬۹۷۸ | حدود ۲۵٬۰۰۰٬۰۰۰ | ۲۱۹ برابر | ۷۵٪ | حدود ۲۱٫۹ میلیارد |
| نقره | هر گرم ۹۹۹ (معادل جهانی) | حدود ۲٬۱۲۶ | حدود ۴۳۴٬۴۶۹ | ۲۰۴ برابر | ۷۴٪ | حدود ۲۰٫۴ میلیارد |
| مس | هر کیلوگرم (معادل جهانی) | حدود ۲۲٬۶۱۰ | حدود ۳٬۷۹۴٬۷۰۰ | ۱۶۸ برابر | ۷۰٪ | حدود ۱۶٫۸ میلیارد |
| پلاتین | هر گرم (معادل جهانی) | حدود ۱۱۷٬۲۸۶ | حدود ۱۲٬۶۱۲٬۷۶۱ | ۱۰۸ برابر | ۶۳٪ | حدود ۱۰٫۸ میلیارد |
| دلار | هر دلار | حدود ۳٬۸۰۰ | حدود ۲۷۳٬۰۰۰ | ۷۲ برابر | ۵۶٪ | حدود ۷٫۲ میلیارد |
برای دیدن روند سالبهسال هر دارایی، این مقالهها را ببینید: نمودار قیمت طلا در ۱۰ سال گذشته، نمودار قیمت سکه امامی، تاریخچه قیمت نقره، نمودار قیمت مس و نمودار قیمت پلاتین.
چرا همهچیز چند ده برابر شد؟ سهم دلار و سهم قیمت جهانی
بازده تومانی هر دارایی جهانی از ضرب دو عدد به دست میآید: رشد قیمت جهانی آن به دلار، و رشد دلار در بازار آزاد ایران. دلار در این دوره از حدود ۳٬۸۰۰ تومان به حدود ۲۷۳ هزار تومان رسید، یعنی حدود ۷۲ برابر شد. پس هر دارایی که قیمت دلاریاش ثابت مانده بود هم حدود ۷۲ برابر میشد.
بازده تومانی ≈ رشد قیمت جهانی به دلار × رشد نرخ دلار در ایران
نمودار زیر بخش دوم را حذف میکند و فقط نشان میدهد قیمت جهانی هر فلز به دلار چند برابر شده است. خطچین سبز یعنی نگهداری خود دلار. بیتکوین در همین دوره حدود ۷۷ برابر شد و در نمودار نیامده است.
طلا با حدود ۳٫۲ برابر رشد دلاری، بهترین فلز این دهه بود. نقره حدود ۲٫۸ برابر و مس حدود ۲٫۳ برابر شدند. پلاتین فقط حدود ۱٫۵ برابر شد و تقریباً همهی بازده تومانیاش از دلار آمد. درس این بخش ساده است: در ایران حتی فلزی که در دنیا رشد چندانی نکند، شما را در برابر کاهش ارزش تومان حفظ میکند، اما فاصلهی برنده و بازنده را قیمت جهانی تعیین میکند.
بررسی بازدهی هر دارایی
سکه امامی و طلای ۱۸ عیار؛ برندهی داراییهای کمریسک
سکه امامی از حدود یک میلیون و ۱۰۰ هزار تومان به حدود ۲۶۴ میلیون تومان رسید و حدود ۲۴۰ برابر شد. طلای ۱۸ عیار هم از حدود ۱۱۴ هزار تومان به حدود ۲۵ میلیون تومان رسید، یعنی حدود ۲۱۹ برابر. اختلاف این دو بیشتر به حباب سکه برمیگردد که در زمانهای هیجانی بزرگ میشود؛ اگر با این مفهوم آشنا نیستید، حباب سکه چیست را بخوانید. برای خرید آنلاین طلا بدون اجرت ساخت میتوانید از خرید طلای آبشده آنلاین و برای سکه از خرید سکه امامی آنلاین در اکوکوچ استفاده کنید.
نقره؛ نزدیک به طلا با نوسان بیشتر
نقره در این دهه حدود ۲۰۴ برابر شد و فقط کمی از طلا عقب ماند. قیمت جهانی نقره از حدود ۱۷ دلار به حدود ۵۰ دلار برای هر اونس رسید. نقره معمولاً در دورههای رونق صنعتی تندتر از طلا بالا میرود و در دورههای رکود تندتر پایین میآید. اگر میخواهید بدانید قیمت هر گرم نقره چطور از اونس جهانی به دست میآید، محاسبه قیمت نقره را ببینید یا قیمت لحظهای را در صفحهی خرید نقره آنلاین دنبال کنید.
مس؛ فلز صنعتی با بازده خوب
مس حدود ۱۶۸ برابر شد. قیمت جهانی آن از حدود ۵٬۹۵۰ دلار به حدود ۱۳٬۹۰۰ دلار برای هر تن رسید؛ رشدی که بیشتر از تقاضای خودروهای برقی، شبکههای برق و مراکز داده آمده است. مس به رونق اقتصاد جهانی حساس است و در رکودها زودتر از طلا افت میکند. برای آشنایی بیشتر سرمایهگذاری در شمش مس را بخوانید و قیمت مس امروز را در اکوکوچ ببینید.
پلاتین؛ ضعیفترین فلز این دهه
پلاتین حدود ۱۰۸ برابر شد که هرچند از دلار بهتر بود، از بقیهی فلزات عقب ماند. قیمت جهانی پلاتین سالها در محدودهی ۸۰۰ تا ۱٬۱۰۰ دلار درجا زد و فقط در سالهای اخیر حرکت کرد. همین موضوع باعث شده پلاتین امروز نسبت به طلا ارزان باشد؛ چرایی آن را در چرا پلاتین از طلا ارزانتر است توضیح دادهایم. برای خرید پلاتین آنلاین هم میتوانید از اکوکوچ استفاده کنید.
دلار و تتر؛ معیار مقایسه
دلار از حدود ۳٬۸۰۰ تومان به حدود ۲۷۳ هزار تومان رسید و حدود ۷۲ برابر شد. دلار و تتر در این مقایسه کف بازده هستند: داراییای که از دلار عقب بماند، در عمل قدرت خرید دلاری شما را کم کرده است. تتر هم تقریباً همان مسیر دلار را طی میکند و مزیتش نقدشوندگی ۲۴ ساعته است. تفاوت این دو را در تتر چیست و مقایسهی آن با طلا را در تتر یا طلا بخوانید. برای خرید و فروش آنلاین تتر هم میتوانید از اکوکوچ استفاده کنید.
بیتکوین و اتریوم؛ بیشترین بازده، بیشترین ریسک
بیتکوین در اسفند ۱۳۹۵ حدود ۱٬۰۰۰ دلار بود و امروز حدود ۷۷ هزار دلار است؛ یعنی رشد دلاری حدود ۷۷ برابر و رشد تومانی حدود ۵٬۵۳۲ برابر. اما این مسیر صاف نبود: بیتکوین در ۲۰۱۸ حدود ۸۴ درصد و در ۲۰۲۲ حدود ۷۷ درصد از سقف قبلیاش پایین آمد. کسی که در اوج ۲۰۱۷ خریده بود، تا سه سال در ضرر دلاری ماند. اتریوم هم الگوی مشابهی با نوسان بیشتر داشته است؛ مقایسهی این دو را در بیتکوین یا اتریوم ببینید. قیمت لحظهای بیتکوین و اتریوم را هم میتوانید در اکوکوچ دنبال کنید.
بازده بالا، ریسک بالا: مقایسهی نوسان و نقدشوندگی
بازده نهایی فقط نیمی از ماجراست. داراییای که در مسیر ۷۰ درصد افت کند، برای خیلیها قابل نگهداری نیست و فروش در کف، بازده واقعی را از بین میبرد. جدول زیر رفتار هر دارایی را در این دهه خلاصه میکند.
| دارایی | نوسان | نمونهی افت در همین دهه | نقدشوندگی | بیشتر مناسب |
|---|---|---|---|---|
| دلار و تتر | کم تا متوسط | افت چندماهه بعد از جهشها، مثل پاییز و زمستان ۱۳۹۹ | بسیار بالا | حفظ ارزش کوتاهمدت و نقدینگی |
| طلا و سکه | متوسط | بعد از اوج پاییز ۱۳۹۹ بخش بزرگی از رشد را پس دادند | بالا | هستهی اصلی سبد بلندمدت |
| نقره | زیاد | نوسان جهانی نقره معمولاً حدود دو برابر طلاست | متوسط | مکمل طلا با سرمایهی کمتر |
| مس | زیاد | وابسته به رکود و رونق صنعتی؛ در رکودها سریع افت میکند | متوسط | شرطبندی روی رشد صنعتی و برقرسانی |
| پلاتین | زیاد | سالها بدون رشد دلاری؛ بیشتر بازده فقط از دلار آمد | کمتر از طلا | سهم کوچک برای تنوع |
| بیتکوین | خیلی زیاد | افت حدود ۸۴٪ در ۲۰۱۸ و حدود ۷۷٪ در ۲۰۲۲ (به دلار) | بالا | سهم کوچک و پرریسک سبد |
از این ۱۰ سال چه درسی برای امروز بگیریم؟
- تومان نگهداشتن گرانترین انتخاب بود. حتی ضعیفترین دارایی این فهرست، قدرت خرید را حفظ کرد. راههای دیگر حفظ ارزش پول را در بهترین راه حفظ ارزش پول ببینید.
- برندهی دههی گذشته لزوماً برندهی دههی بعد نیست. پلاتین ده سال عقب ماند و همین حالا نسبت به طلا ارزان است؛ بیتکوین بهترین بود اما با دو سقوط بزرگ.
- تقسیم سرمایه ریسک را کم میکند. ترکیب طلا بهعنوان هسته، نقره و مس بهعنوان مکمل و سهم کوچکی از دلار یا تتر برای نقدینگی، در اغلب سالهای این دهه نوسان کمتری از هر دارایی تنها داشت. ریبالانس سبد سرمایهگذاری را هم بخوانید.
- زمان خرید را پخش کنید. بخش بزرگی از سود این دهه در چند جهش کوتاه به دست آمد. خرید پلهای ماهانه ریسک خرید در اوج را کم میکند؛ روش آن در خرید پلهای طلا و نقره آمده است.
- با سرمایهی کم هم میشود شروع کرد. لازم نیست برای خرید طلا یا نقره صبر کنید تا پول یک سکه جمع شود؛ سرمایهگذاری با پول کم را ببینید.
در اکوکوچ میتوانید همهی این داراییها را در یک حساب و با مبلغ دلخواه خرید و فروش کنید: طلا، نقره، سکه امامی، پلاتین، مس، تتر، بیتکوین و اتریوم. اگر هنوز نمیدانید چه ترکیبی برای شما مناسب است، کارنامه اقتصادی اکوکوچ کمکتان میکند ریسکپذیری خودتان را بشناسید.
این مقاله صرفاً اطلاعاتی است و توصیهی خرید یا فروش هیچ دارایی نیست. اعداد تقریبی هستند و بازده گذشته تضمینی برای بازده آینده نیست.
سوالات متداول
در ۱۰ سال گذشته کدام سرمایهگذاری بیشترین سود را داشت؟
بیتکوین با حدود ۵٬۵۳۲ برابر رشد تومانی بیشترین بازده را داشت، اما دو بار بیش از ۷۵ درصد ارزشش را از دست داد. بین داراییهای کمریسکتر، سکه امامی (حدود ۲۴۰ برابر) و طلای ۱۸ عیار (حدود ۲۱۹ برابر) جلوتر از بقیه بودند.
۱۰۰ میلیون تومان طلا در سال ۱۳۹۵ امروز چقدر میارزد؟
۱۰۰ میلیون تومان طلای ۱۸ عیار در اواخر اسفند ۱۳۹۵ حدود ۸۷۷ گرم طلا بود که با قیمت آبان ۱۴۰۵ حدود ۲۲ میلیارد تومان ارزش دارد.
طلا بهتر بود یا دلار؟
در این دهه طلا حدود سه برابر دلار بازده داشت؛ دلار حدود ۷۲ برابر شد و طلای ۱۸ عیار حدود ۲۱۹ برابر. دلیلش این است که قیمت جهانی طلا هم در همین مدت حدود ۳ برابر شد.
نقره بازده بهتری داشت یا طلا؟
در کل دوره طلا کمی جلوتر بود (حدود ۲۱۹ برابر در برابر ۲۰۴ برابر)، اما نقره نوسان بیشتری داشت و در بعضی سالها از طلا جلو زد.
آیا بازده ۱۰ سال گذشته برای ۱۰ سال آینده هم تکرار میشود؟
نه لزوماً. بخش بزرگی از بازده تومانی این دهه از جهش دلار آمده است. بازده گذشته تضمینی برای آینده نیست و بهتر است سرمایه بین چند دارایی تقسیم شود.