نمودار قیمت پلاتین در ۱۰ سال گذشته؛ مقایسه با طلا + جدول سالانه
قیمت جهانی پلاتین تقریباً ده سال، از ۲۰۱۶ تا پایان ۲۰۲۴، در محدودهی ۸۰۰ تا ۱۱۰۰ دلار به ازای هر اونس درجا زد؛ در حالی که طلا در همین مدت بیش از دو برابر شد. اما در ۲۰۲۵ همهچیز تغییر کرد: پلاتین در یک سال بیش از دو برابر شد و در ژانویهی ۲۰۲۶ (بهمن ۱۴۰۴) به سقف تاریخی حدود ۲٬۹۲۰ دلار رسید. در این مقاله نمودار قیمت پلاتین در ۱۰ سال گذشته را مرور میکنیم، آن را با طلا مقایسه میکنیم و توضیح میدهیم چرا فلزی که روزی گرانتر از طلا بود، امروز کمتر از نصف آن قیمت دارد.
نمودار قیمت پلاتین در ۱۰ سال گذشته
نمودار زیر قیمت تقریبی هر اونس پلاتین را در پایان هر سال میلادی (حدود دیماه هر سال شمسی) نشان میدهد. ستون آخر قیمت اکتبر ۲۰۲۶ (مهر ۱۴۰۵) است و خطچین بالای نمودار، سقف تاریخی ژانویهی ۲۰۲۶ را نشان میدهد.
نمودار دو دورهی کاملاً متفاوت را نشان میدهد. نُه سال اول تقریباً یک خط صاف است و میانگین قیمت پلاتین در کل این دهه حدود ۱٬۰۶۰ دلار بوده است. بعد در ۲۰۲۵ یک جهش ناگهانی اتفاق میافتد که در ۲۰۲۶ بخشی از آن اصلاح میشود.
مقایسه نمودار قیمت پلاتین و طلا
برای اینکه بفهمیم پلاتین در این ده سال چقدر عقب ماند، کافی است آن را کنار طلا بگذاریم. در نمودار زیر، ستون طلایی قیمت هر اونس طلا و ستون خاکستری قیمت هر اونس پلاتین در پایان هر سال است.
تا اوایل دههی ۲۰۱۰ پلاتین معمولاً گرانتر از طلا بود، ولی از ۲۰۱۵ ورق برگشت و از آن به بعد فاصله مدام بیشتر شد. در پایان ۲۰۲۴ طلا تقریباً ۲٫۹ برابر پلاتین قیمت داشت که بیشترین فاصلهی این دهه بود. دلایل این ارزانی را در مقالهی چرا پلاتین از طلا ارزان تر است؟ مفصل توضیح دادهایم.
جدول قیمت پلاتین و طلا در ۱۰ سال گذشته
ستون آخر جدول نشان میدهد با پول یک اونس طلا چند اونس پلاتین میشد خرید. هر چه این عدد بزرگتر باشد، پلاتین نسبت به طلا ارزانتر است. این همان منطقی است که در نسبت طلا به نقره هم استفاده میشود.
| پایان سال میلادی (معادل شمسی) | پلاتین (دلار/اونس) | طلا (دلار/اونس) | نسبت طلا به پلاتین |
|---|---|---|---|
| ۲۰۱۶ (۱۳۹۵) | حدود ۹۰۵ | حدود ۱٬۱۵۰ | ۱٫۳ |
| ۲۰۱۷ (۱۳۹۶) | حدود ۹۲۵ | حدود ۱٬۳۰۰ | ۱٫۴ |
| ۲۰۱۸ (۱۳۹۷) | حدود ۷۹۵ | حدود ۱٬۲۸۰ | ۱٫۶ |
| ۲۰۱۹ (۱۳۹۸) | حدود ۹۶۵ | حدود ۱٬۵۲۰ | ۱٫۶ |
| ۲۰۲۰ (۱۳۹۹) | حدود ۱٬۰۷۰ | حدود ۱٬۸۹۰ | ۱٫۸ |
| ۲۰۲۱ (۱۴۰۰) | حدود ۹۶۵ | حدود ۱٬۸۳۰ | ۱٫۹ |
| ۲۰۲۲ (۱۴۰۱) | حدود ۱٬۰۷۰ | حدود ۱٬۸۲۰ | ۱٫۷ |
| ۲۰۲۳ (۱۴۰۲) | حدود ۱٬۰۰۵ | حدود ۲٬۰۶۰ | ۲٫۱ |
| ۲۰۲۴ (۱۴۰۳) | حدود ۹۰۵ | حدود ۲٬۶۲۰ | ۲٫۹ |
| ۲۰۲۵ (۱۴۰۴) | حدود ۲٬۰۷۰ | حدود ۴٬۳۰۰ | ۲٫۱ |
| اکتبر ۲۰۲۶ (مهر ۱۴۰۵) | حدود ۱٬۶۴۵ | حدود ۴٬۱۸۰ | ۲٫۵ |
قیمت پلاتین سالبهسال؛ چه اتفاقی افتاد؟
۲۰۱۶ تا ۲۰۱۸ (۱۳۹۵ تا ۱۳۹۷)؛ سایهی دیزلگیت
بزرگترین مصرف پلاتین در مبدلهای کاتالیستی خودروهای دیزلی است. بعد از رسوایی آلایندگی فولکسواگن در ۲۰۱۵، فروش خودروی دیزلی در اروپا افت کرد و تقاضای پلاتین هم با آن پایین آمد. نتیجه این شد که قیمت پلاتین در این سه سال زیر ۱٬۰۰۰ دلار ماند و در پایان ۲۰۱۸ به حدود ۷۹۵ دلار رسید که کف قیمتی این دهه بود.
۲۰۱۹ تا ۲۰۲۴ (۱۳۹۸ تا ۱۴۰۳)؛ نوسان در یک کانال
در این شش سال پلاتین چند بار تا محدودهی ۱٬۱۰۰ تا ۱٬۲۰۰ دلار بالا رفت، مثلاً در اوایل ۲۰۲۱، ولی هر بار به محدودهی ۹۰۰ تا ۱٬۰۰۰ دلار برگشت. در همین مدت طلا با کرونا، تورم جهانی و خرید بانکهای مرکزی پلهپله بالا رفت و فاصلهاش با پلاتین بیشتر شد.
۲۰۲۵ (۱۴۰۴)؛ جهش تاریخی
سال ۲۰۲۵ پلاتین زیر ۱٬۰۰۰ دلار شروع شد، از تابستان شتاب گرفت و سال را حدود ۲٬۰۷۰ دلار تمام کرد؛ یعنی بیش از دو برابر شدن در یک سال، که بزرگترین رشد سالانهی آن در دهههای اخیر است. پشت این جهش چند عامل بود: کسری چندسالهی عرضه از معادن، تنگ شدن بازار فیزیکی و موج تازهی تقاضای سرمایهگذاری، بهویژه از چین. رشد بیسابقهی طلا و نقره هم سرمایهگذاران را به سراغ پلاتینِ جامانده کشاند.
۲۰۲۶ (۱۴۰۵)؛ رکورد و اصلاح
پلاتین در ۲۶ ژانویهی ۲۰۲۶ به حدود ۲٬۹۲۰ دلار رسید و رکورد ۲۰۰۸ (حدود ۲٬۲۹۰ دلار) را شکست. اما بعد از آن موج سودگیری شروع شد و قیمت تا پایان ژوئیه به حدود ۱٬۶۳۰ دلار افت کرد. در اوت به نزدیک ۱٬۹۰۰ دلار برگشت و در مهر ۱۴۰۵ حدود ۱٬۶۴۵ دلار معامله میشود. یعنی پلاتین در کمتر از یک سال هم یکی از پرسودترین و هم یکی از پرنوسانترین فلزات بوده است.
قیمت پلاتین به تومان چطور محاسبه میشود؟
قیمت جهانی پلاتین به دلار و برای هر اونس اعلام میشود و هر اونس حدود ۳۱٫۱ گرم است. برای تبدیل آن به قیمت هر گرم پلاتین خالص به تومان میتوانید از این فرمول استفاده کنید:
قیمت هر گرم پلاتین (تومان) ≈ (قیمت هر اونس پلاتین ÷ ۳۱٫۱) × نرخ دلار
مثلاً در مهر ۱۴۰۵، با پلاتین حدود ۱٬۶۴۵ دلار و دلار آزاد حدود ۲۶۵ هزار تومان، ارزش جهانی هر گرم پلاتین خالص حدود ۱۴ میلیون تومان میشود. به همین دلیل در ایران قیمت پلاتین دو موتور دارد: قیمت جهانی و نرخ دلار. در ۱۴۰۴ هر دو همزمان بالا رفتند و پلاتین به تومان چند برابر شد.
قیمتی که در بازار داخلی میبینید ممکن است کمی با این عدد فرق داشته باشد، چون عیار محصول، هزینهی تأمین و عرضه و تقاضای داخلی هم روی آن اثر میگذارد. دربارهی عیارهای رایج پلاتین، مقالهی عیار پلاتین چیست؟ را بخوانید.
نمودار ۱۰ سالهی پلاتین برای سرمایهگذار چه پیامی دارد؟
- پلاتین فلز صبر است. کسی که در ۲۰۱۶ پلاتین خرید، تا پایان ۲۰۲۴ به دلار تقریباً سودی نکرد، ولی در ۲۰۲۵ یکباره بیش از دو برابر شد. این فلز ممکن است سالها بیحرکت بماند و بعد در مدت کوتاهی جهش کند.
- نوسانش از طلا بیشتر است. افت حدود ۴۵ درصدی از سقف ژانویه تا ژوئیهی ۲۰۲۶ نشان میدهد پلاتین برای پولهایی که کوتاهمدت لازم میشوند مناسب نیست. ریسکهای آن را در ریسکهای سرمایهگذاری در پلاتین و پالادیوم بررسی کردهایم.
- به صنعت وابسته است. بخش بزرگی از تقاضای پلاتین از خودروسازی و صنعت میآید، پس رکود صنعتی یا تغییر فناوری خودروها میتواند قیمتش را تحت فشار بگذارد.
- نسبت طلا به پلاتین را دنبال کنید. وقتی این نسبت خیلی بالاست، پلاتین نسبت به طلا ارزان است. همین عدد در پایان ۲۰۲۴ به حدود ۲٫۹ رسید و درست قبل از جهش ۲۰۲۵ بود.
اگر به پلاتین بهعنوان بخشی از سبد دارایی فکر میکنید، سرمایهگذاری در پلاتین و نقدشوندگی پلاتین نکات مهم قبل از خرید را توضیح میدهند. برای مقایسه با فلزات دیگر هم فلزات ارزشمند برای سرمایه گذاری و نمودار قیمت طلا در ۱۰ سال گذشته را ببینید. برای دیدن قیمت لحظهای و خرید و فروش آنلاین پلاتین هم میتوانید به خرید پلاتین در اکوکوچ سر بزنید.
سوالات متداول
بالاترین قیمت پلاتین در تاریخ چقدر بوده است؟
سقف تاریخی پلاتین حدود ۲٬۹۲۰ دلار به ازای هر اونس است که ۲۶ ژانویهی ۲۰۲۶ (۶ بهمن ۱۴۰۴) ثبت شد. رکورد قبلی حدود ۲٬۲۹۰ دلار و مربوط به سال ۲۰۰۸ بود.
پلاتین در ۱۰ سال گذشته چقدر رشد کرده است؟
به دلار، از حدود ۹۰۵ دلار در پایان ۲۰۱۶ به حدود ۱٬۶۴۵ دلار در اکتبر ۲۰۲۶ رسیده، یعنی حدود ۸۰ درصد رشد. تقریباً همهی این رشد هم در ۲۰۲۵ اتفاق افتاده است. به تومان، به خاطر رشد دلار، رشد آن بسیار بیشتر بوده است.
پلاتین از چه سالی از طلا ارزانتر شد؟
از حدود سال ۲۰۱۵. قبل از آن پلاتین معمولاً گرانتر از طلا معامله میشد، ولی از آن سال تا امروز همیشه ارزانتر بوده است.
چرا قیمت پلاتین در ۲۰۲۵ اینقدر بالا رفت؟
ترکیب کسری عرضه از معادن، کمبود پلاتین فیزیکی در بازار، رشد تقاضای سرمایهگذاری بهویژه در چین و موج کلی صعود فلزات گرانبها، پلاتین را در ۲۰۲۵ بیش از دو برابر کرد.
قیمت هر گرم پلاتین به تومان چطور حساب میشود؟
قیمت هر اونس پلاتین را بر ۳۱٫۱ تقسیم کنید تا قیمت هر گرم به دلار به دست بیاید، بعد آن را در نرخ دلار ضرب کنید. عدد بهدستآمده ارزش تقریبی هر گرم پلاتین خالص است.